L. N. Gumilev, :kendi tarih ve kimliğini bilmeyen, bunun şuurunda olmayan hiçbir kltrn anlamı yoktur” diyerek, esasen tarih şuuru olmayan kltrlerin, geleceğinin de olmadığına işaret etmektedir.
Hazar çevresinde Bin Yıl isimli kitabında Gumilev; Avrasya bozkırında ve mcavir ormanlarda miladi birinci bin yıl içerisinde birbirine karışan Trkler başta olmak zere pek çok halkın ve onların retip içinde şekillendikleri byk kltrlerin izini sryor. 20. yzyılın en önemli etnologlarından olan Gumilev, doğa ve beşeri bilimlerin pek çok dalını aynı anda kullandığı bu eserinde; sadece Avrasya bozkırını değil, aynı zamanda btn bir anakarayı ve bahse konu ettiği halkların rakiplerini ve bakış açısını daha genişleterek haritanın coğrafi sınırları içinde gözkmeyen diğer Byk Bozkır sakinlerini, komşularını ve yıldızları parlayıp sönen sper-etnosların :bin yıllık geçmişini” de okuyucularıyla buluşturuyor. Hazar çevresinde Bin Yıl, özellikle Trk tarihiyle ilgili kısımları etno-tarih olaylarını değişik bir açıdan incelediği için sahasında byk bir boşluğu dolduruyor.